post_image

این ضایعات کمتر به تنهایی دیده می شود و غالباً با آسیب های دیگر پا همراهند. در اینجا فقط به ذکر شکستگی استخوان ناوی که شکستگی آن شایع تر از دیگر استخوان هاست می پردازیم.

شکستگی استخوان ناوی مچ پا (Navicular Fracture)

کنده شدن قسمت کوچکی از استخوان ناوی، علائمی کم و بیش شبیه به رگ به رگ شدن قسمت میان پا دارد و به درمان خاصی جز درمان رگ به رگ شدن مچ پا نیاز ندارد.
کنده شدن برجستگی استخوان ناوی مچ پا در محل چسبیدن عضله درشت نی خلفی را باید از استخوان ناوی اضافی (Accessory Navicular Bone) که یک نوع ناهنجاری مادرزادی است تشخیص داد. شکستگی استخوان ناوی مچ پا اکثراً چند تکه ای است و اندکی جابجایی دارد.

در مواردی که شکستگی با جابجایی زیاد همراه باشد، می توان آن را به راحتی با روش بسته جا انداخت. در صورت ناپایدار بودن شکستگی استخوان ناوی مچ پا پس از جا انداختن می توان آن را پین ظریف (سیم کرشنر) ثابت کرد. بی حرکت کردن عضو شکسته با گچ به مدت شش هفته ضروری است.

شکستگی-در رفتگی مفصل لیسفرانک مچ پا (Lisfranc Fracture- Dislocation)

نام شکستگی لیسفرانک برگرفته از نام پزشک فرانسوی Jacques Lisfrac که اولین بار این آسیب را در پای اسب سوارانی مشاهده کرد که از اسب سرنگون می شدند و پایشان در زیر اسب گیر می کرد.

علل شکستگی مفصل لیسفرانک مچ پا

شکستگی لیسفرانک با دو مکانیسم متفاوت ایجاد می شود. افتادن یک جسم سنگین روی پا در جلوی مچ پا می تواند این ضایعه را ایجاد کند. مکانیسم دیگر گیر کردن پنجه پا در یک محل و پیچیدن مچ پا است. مثلاً مقوعی که پنجه پا در گودال کوچکی فروررفته و گیر می کند و بیمار زمین می خورد. در این حال پا پیچ خورده و ضایعه ایجاد می شود.

علایم شکستگی مفصل لیسفرانک مچ پا

  • پشت پا در جلوی مچ متورم و دردناک می شود.
  • گاه خونمردگی در ناحیه کف پا بوجود می آید.
  • راه رفتن بسیار مشکل می شود.
  • در حالات خفیف، این ضایعه ممکن است با پیچ خوردگی مچ پا اشتباه شود و در حالات شدید، پا ممکن است به شدت، تغییر شکل پیدا کرده، کوتاه و پهن شود.

تشخیص ضایعه با کمک رادیوگرافی و سی تی اسکن است.
در حالات خفیف که استخوانها جابجایی زیادی پیدا نکرده اند، درمان شکستگی مفصل لیسفرانک مچ پا شامل گچ گیری پا به مدت حدود شش هفته است. وقتی جابجایی در متاتارس ها وجود دارد باید با عمل جراحی در رفتگی و شکستگی مچ پا جااندازی شده و قطعات استخوانی در محل آناتومیک خود به توسط پین یا پیچ فیکس شوند. بعد از جراحی معمولاً پا به مدت 8-6 هفته گچ گرفته می شود.

منبع: کتاب درسنامه ارتوپدی و شکستگی ها

دکتر ریحانی یساولی، جراح و متخصص ارتوپدی
متخصص ستون فقرات در تهران

Tagged with:  
Share →