شوره سر یا سبوره با پوسته‌ریزی پوست سر مشخص می‌شود که همراه با خارش و گاهی اوقات همراه با قرمزی ودلمه می‌باشد.پوسته‌های سفید رنگ در لابلای موها که گاهی روی شانه‌ها ریخته و از نظر زیبائی و اجتماعی ناخوشایند است. شوره سر نوع خفیف درماتیت سبوروئیک می‌باشد. درماتیت سبوروئیک یا درماتیت‌ شوره‌ای‌ به ضایعات قرمز و پوسته‌دار پوست که با تولید سبوره (پوسته‌های‌ چرب‌ یا خشک‌ سفید رنگ)‌ و خارش همراه است، گفته می‌شود. این‌ بیماری‌ مسری‌ نیست‌.

علل

پوست سر بطور طبیعی در اثر لایه لایه شدن طبقه شاخی آن لایه‌های شاخی قدیمی را ازدست داده و لایه‌های جدید جایگزین می‌گردند. درحالت عادی این سلولها ظرف 30 – 20 روز مراحل رشد خود را طی‌کرده و از سطح پوست به صورت سلولهای مرده به بیرون ریخته می‌شوند. درصورتیکه این روندبه شکل غیرعادی تسریع گردد، تعداد سلولهای مرده افزایش یافته و همراه باچربی و ترشحات دیگر پوست تشکیل «شوره سر» را می‌دهند. شوره سر به حدی شایع است که برخی متخصصان آن را امری طبیعی می‌دانند.پس شوره سر در اثر جدا شدن سلول‌های خارجی پوست سر به وجود می‌آید و باید نسبت به درمان عارضه شوره سر اقدام کرد.

عوامل موثر در شوره سر

*یکی از عوامل موثر در بروز شوره سر مشکلات گوارشی مثل چاقی زیاد، یبوست وعدم هضم غذا است.

*عدم داشتن تغذیه صحیح و کمبود‌های تغذیه‌ای (کمبود ویتامین ها و…) از دیگر عوامل موثر در بروز شوره سر است

* خستگی‌های بیش از حد روزانه

* کمبود خواب

* استرس‌های روحی و اختلالات عاطفی

* عامل توارث

* اختلالات هورمونی (به خصوص آندروژنها )

* هوای‌ سرد و خشک‌

* واکنش های آلرژیک

* گرمای بیش از اندازه

* استفاده از کلاه‌های تنگ و چسبان

* پوست‌ چرب، تعریق زیاد نیز در بروز شوره سر موثر است

* مصرف بی‌رویه مواد آرایشی مو و عدم رعایت نظافت مو (شامپو نزدن‌ مرتب یا استفاده از شامپوی نامناسب‌، عدم شست‌و‌شوی کافی سر متعاقب استفاده از شامپو و یا باقی ماندن بقایای صابون در پوست سر) نیز از عوامل دیگر موثر در بروز شوره سر است.

* آسیب هایی که به پوست سر وارد میشود مثل سشوار زدن و فرمو بیش ازحد، بابلیس، رنگ کردن و مش زدن مکرر مو.

* از عوامل دیگر موثر در بروز شوره سر مصرف برخی داروها مثل سایمتیدین، کلرپرومازین و داروهای ضدفشارخون بالا است

*همچنین شوره ممکن است علت میکروارگانیسمی و نیز قارچی داشته باشد (Pityrosporum Ovale، «مالاسزیا وستریکتا» و «مالاسزیا گلوبوسا». )

انواع شوره سر

شوره سر به دو فرم دیده می‌شود:

1- شوره سر خشک :که دراین حالت پوسته‌ها به سرنچسبیده و بصورت پوسته‌های نازک با ظاهر پودری خاکستری روی سر، شانه‌ها و اطراف گردن دیده می شوند و ظاهر بسیار زشت وزننده‌ای بوجود می‌آورند.در این نوع شوره سر خارش هم وجوددارد. شوره خفیف بسیارشایع بوده بطوری که برخی ازمتخصصین وجود آن راطبیعی تلقی می‌کنند.

2- شوره چرب : که درآن پوسته‌ها بزرگتر و چرب بوده و لذا به هم چسبیده و نمی‌ریزند بلکه یک حالت متراکم وچرب درپوست سربوجود می آورندکه بیمار را بسیار ناراحت می‌کند. اغلب اوقات خارش هم وجوددارد.

راه های درمان شوره سر

۱) بهداشت پوست سر را با تغییر مثبت در رژیم غذایی و عادات زندگی خویش تامین کنید.

۲) ماساژ با روغن ملایم می تواند به کنده شدن پوسته های شوره کمک کند. پوست سر را با دقت ماساژ دهید. می توان از حرکت دایره وار از نوک انگشتان جهت ماساژ پوست سر استفاده کرد.

۳) پوست سرتان را خیلی تمیز نگاه دارید. این کار را می توانید با شست وشوی موها توسط شامپوهای مایع به مدت دو بار در هفته انجام دهید.

۴) شوره می تواند عفونی شود. وسایل خود را تمیز و به طور جداگانه نگهداری کنید تا شانس عفونت از بین برود. هرگاه موهایتان را می شویید، برس ها و شانه های خود را در آب داغ حاوی لوسیون آنتی سپتیک بخیسانید.

۵) دیده شده که درمان شوره سر با عصاره های گیاهی موثر بوده است. گیاهانی چون هینا، آملا، لیمو و ریتا، دارای خواص آنتی سپتیک بوده و پاک کننده هایی قوی هستند.

۶) در شیوه زندگی خود تغییرات مثبت در جهت کاهش استرس و تامین نیازهای غذایی به وجود آورید.

علاوه بر کرم ها، لوسیون ها، روغن ها و شامپوهای ضدشوره موجود در بازار، بسیاری از روش های ساده خانگی جهت درمان شوره وجود دارد که در زیر شرح داده می شود:

۱) دو قاشق غذاخوری سرکه آرایشی و شش قاشق چایخوری آب داغ را مخلوط کنید. پس از تقسیم موها توسط یک شانه، این محلول را با پنبه روی پوست سر بمالید. ترجیحاً در زمان رفتن به رختخواب این کار را انجام دهید. جهت جلوگیری از کثیف شدن بالش، یک روسری دور سرتان ببندید. صبح روز بعد، موها را با شامپو بشویید. پس از اینکه موها کاملاً تمیز شد، جهت آبکشی نهایی از مخلوطی از سه قاشق غذاخوری سرکه آرایشی و یک فنجان آب داغ استفاده کنید. سپس موها را کاملاً خشک کنید. این کار باید هفته ای دوبار و به مدت سه ماه انجام شود.

۲) درمان شوره سر با روغن داغ روش دیگری است که جهت درمان شوره سر به کار می رود. روغن داغ را قبل از خواب بر روی پوست سر مالیده و ماساژ دهید. صبح روز بعد، یک ساعت پس از استحمام، آب لیموی مخلوط با سرکه آرایشی (به نسبت یک به دو) را روی پوست سر بمالید. با استفاده از شامپوی حاوی تخم مرغ، موها را خوب بشویید.

۳) موهایتان را حمام بخار داغ بدهید. روغن داغ را روی پوست سر ماساژ دهید و سپس حوله مرطوب داغ را دور سرتان بپیچید و بگذارید بماند. بدین ترتیب بخار می تواند در از بین بردن شوره سر موثر باشد. شما می توانید از دو حوله برای این کار استفاده کنید.

۴) در اینجا شیوه دیگری برای زیبایی موهایتان ارائه می شود. پس از شست وشوی کامل موها، پنج قاشق چایخوری برگ چای مصرف شده خشک شده که در آب لیموترش جوشیده شده اند، در آخرین آبکشی استفاده کنید. این کار به موها درخشندگی و جلوه زیادی می بخشد و نیاز تغذیه یی موها را نیز تامین می کند.

سایر روش های درمانی

1) دم کرده ای از یک اونس رزماری تازه یا خشک شده و یک اونس مریم گلی در دو فنجان آب تهیه کنید. اجازه دهید برای ۲۴ ساعت کاملاً تغلیظ شود، سپس جهت آبکشی روزانه موها از آن استفاده کنید.

2) پنج قاشق چایخوری کاملاً پر از آویشن خشک شده را در دو فنجان آب برای ده دقیقه بجوشانید. سپس آن را از صافی رد کنید و بگذارید سرد شود. نیمی از مخلوط را بر روی موهای تمیز و نمناک بریزید. پوست سر را ماساژ دهید و آبکشی نکنید. بقیه محلول را روز بعد مورد استفاده قرار دهید.

3) به جای شامپو با چند مشت جوش شیرین موها و پوست سر را ماساژ دهید تا روغن جذب شده و با لایه مرده پوست از آن جدا شود. موها را کاملاً آبکشی کنید و از شامپوی دیگری استفاده نکنید. در ابتدا ممکن است موها خشک به نظر برسد اما پس از چند هفته، شوره سر از بین می رود و پوست سر صاف و براق می شود.

4) آبکشی با نعناع؛ یک فنجان آب، یک فنجان سرکه سیب و یک مشت برگ نعناع تازه را بجوشانید. سپس از صافی رد کرده، در ظرفی بریزید. با نوک انگشتان، محلول را روی پوست سر ماساژ دهید و بدون آبکشی، صبر کنید تا خشک شود.

5) آبکشی موها با گیاهان برای درمان شوره سر تسکین بخش؛ رزماری خشک شده، گوش خر، برگ هماملیس و گزنه را به نسبت مساوی مخلوط کنید تا حجم حاصل، به نصف فنجان برسد. مخلوط را به دو فنجان آب اضافه کرده، در قوری دربسته بجوشانید. قوری را از روی حرارت بردارید و بگذارید از شب تا صبح بماند. محلول را از صافی رد کنید. موها را شامپو و آبکشی کنید و سپس از چای گیاهی برای آبکشی نهایی استفاده کنید تا خارش و پوسته ریزی پوست سر درمان شود.

از سری مطالب پزشکی عمومی و غیر تخصصی سایت (اطلاعات  عمومی و غیر تخصصی پزشکی برای افزایش دانش سلامت  و اطلاعات عمومی پزشکی بازدیدکنندگان)