post_image

تعویض مفاصل (Joint replacement)

تعویض مفصل ران و زانو جزء موفقترین اعمال جراحی پزشکی است. بیش از 90% بیماران از نتیجه عمل راضی هستند. تعداد تعویض مفصل که در حال حاضر در ایران انجام می شود در مقایسه با جمعیت بسیار کمتر از تعداد مشابه در کشورهای توسعه یافته است. یک دلیل این موضوع می تواند مسائل اقتصادی باشد ولی علت عمده دیگر می تواند ناآگاهی عموم مردم و پزشکان عمومی نسبت به این اعمال، چگونگی انجام آن و نتایج آن است.

تعویض مفصل زانو (TKA, Arthroplasty Knee Total)

تعویض مفصل زانو همانند تعویض مفصل ران یکی از موفق ترین اعمال جراحی برای کاهش درد در بیماران مبتلا با استئوآرتریت پیشرفته است. حتی توان کسب موفقیت این عمل کمی بیشتر از تعویض مفصل ران است، در این عمل در واقع قسمت هایی از کندیل فمور برداشته شده با قسمت رانی پروتز جایگزین می شود. همین طور قسمت بالایی تیبیا بریده شده و با قسمت تیبیایی پروتز پوشیده می شود و قطعه پلی اتیلن در بین این دو قرار می گیرد. همین طور بسیاری از جراحان سطح مفصلی استخوان کشگک را با قطعه از پلی اتیلین روکش می کنند.
رباطهای جانبی داخلی و خارجی حفظ می شود ولی رباط صلیبی قدامی برداشته می شود و رباط صلیبی خلفی بر حسب نوع پروتز می تواند حفظ شود یا برداشته شود.

کاربرد مفصل مصنوعی زانو

علت اصلی عمل درد است که با روش های درمانی غیر جراحی پاسخ نداده است و با فعالیتهای زندگی روزمره بیمار تداخل دارد.
به طور کلی معمولاً شانس موفقیت جراحی و رضایت بیمار در بیماران با استئوآرتریت پیشرفته تر بیشتر است. بنابراین بهتر است از جراحی در مراحل اولیه استئوآرتریت اجتناب کنیم.
تغییر شکل پیشرونده زانو هم با درجات کمتر از درد می تواند علت جراحی تعویض مفصل زانو باشد، زیرا تغییر شکل واروس یا والگوس یا به خصوص flexion contracture شدید می تواند جراحی تعویض مفصل زانو  را مشکل کند.

کنترااندیکاسیون های عمل یکی عفونت در مفصل یا جای دیگر است که ممکن است به مفصل منتقل شود و عدم کفایت مکانیسم راست کننده زانو و رکورواتوم زانو به علت ضعف عضلانی مثلا در پولیومیلیت.

هزینه جراحی تعویض مفصل

با افزایش امید به زندگی (Life Expectancy) جمعیت مسن جامعه افزایش یافته است. امروزه افراد جامعه ناتوانی را کمتر قبول می کنند و مایلند تا سنین بالاتر زندگی فعال و بدون درد داشته باشند. این دلایل باعث شده است که در دودهه اخیر تعداد جراحی تعویض مفصل در دنیا افزایش قابل توجهی داشته باشد.

عمل جراحی تعویض مفصل با هزینه نسبتاً بالا می باشند. علاوه بر هزینه های بیمارستانی، هزینه قابل توجهی هم صرف پروتز استفاده شده می شود. مطالعات متعدد در مورد هزینه نسبت به منفعت در مورد این اعمال انجام شده است. در حال حاضر هیچ شکی وجود ندارد که تعویض مفصل ران و تعویض مفصل زانو اعمال جراحی بسیار مفیدی با توجه هزینه آن می باشند. ایجاد زندگی طولانی تر و فعالتر هزینه های درمانی را کاملاً توجیه می کند.

تعویض مفصل شانه هم این روزها کم و بیش انجام می شود اما چون شانه یک مفصل بدون تحمل وزن است استئوآرتریت و آرتریت روماتوئید آن زیاد ناراحت کننده نبوده و تعویض مفصل شانه کاربرد کمتری دارد. در مفاصل آرنج، مچ پا و مچ دست و حتی انگشتان هم این روزها تعویض مفصل انجام می شود.

برای آشنایی با ورزش های بعد از جراحی تعویض مفصل زانو بر روی لینک کلیک کنید.

منبع: کتاب درسنامه ارتوپدی و شکستگی ها

دکتر ریحانی یساولی، جراح و متخصص ارتوپدی
متخصص ستون فقرات در تهران

Tagged with:  
Share →