post_image

رگ به رگ شدن مچ پا (Ankle Sprain)

مچ پا بیش از دیگر مفصل های بدن رگ به رگ می شود و بیشتر در بزرگسالان و جوانان و بندرت در کودکان دیده می شود. پایداری مفصل مچ پا نیز مانند زانو بر پایه عملکرد رابطهای اطراف مچ پا است. این آسیب در اثر پیچ خوردگی مچ پا در موقع راه رفتن روی زمین ناهموار و یا پریدن به پایین در حالی که مچ پا در موقع فرود آمدن به داخل و یا به خارج بچرخد بوجود می آید.

رگ به رگ شدن در اثر چرخیدن مچ پا به داخل (Supination) باعث آسیب رباطهای خارج مچ پا شامل رباطهای تالوفیبولار و کالکانئوفیبولار می شود. چرخیدن مچ پا به خارج (Pronation) موجب آسیب رباطهای داخلی مچ پا به نام رباط دالی (دلتوئید) می شود. مکانیسم supination بسیار شایع تر از مکانیسم Pronation می باشد.

علائم رگ به رگ شدن مچ پا

در علایم رگ به رگ شدن مچ پا در مشاهده مچ پا متورم و دردناک است که بر حسب نوع آسیب بیشتر زیر قوزک داخلی و یا خارجی است. حرکات مچ پا و به خصوص حرکات چرخشی دردناک هستند. در مواردی که پارگی رباطها کامل باشد، چرخاندان مچ پا به علت نیمه در رفتگی استخوان تالوس و جا افتادن مجدد آن تق و تق می کند که در لمس نیز حس می شود.
رادیوگرافی به تشخیص آسیب کمک می کند. اولاً شکستگی وجود ندارد و در ثانی تورم بافت نرم در محل ضایعه وجود دارد. در صورت وجود پارگی کامل رباط ها، Stress Film جابجایی استخوان تالوس را نسبت به درشت نی نشان می دهد.

درمان رگ به رگ شدن مچ پا

در مراحل اولیه رگ به رگ شدن مچ پا بستن باندکشی، گذاشتن کیف یخ و بالا نگهداشتن اندام برای جلوگیری از تورم مچ ضروری است. در صورتی که پیچ خوردگی خفیف باشد، بستن باند الاستیک (بانداژ جونز) به مدت 3-2 هفته، استفاده از کفش پوتین و توصیه به بیمار برای این که روی زمین ناهموار راه نرود، کافی است. در موادر شدید به مدت 3-4 هفته برای بیمار گچ کوتاه گرفته می شود که بتواند روی آن راه برود. در موارد خیلی شدید که Stress Film جابجایی استخوان تالوس نسبت به درشت نی به میزان بیش از 20 درجه را نشان دهد بعضی از مؤلفین بی حرکت کردن مچ پا را با گچ کوتاه به مدت 8 نهفته کافی دانسته ولی عده دیگر رباطهای آسیب دیده را با عمل جراحی ترمیم می کنند. غفلت در درمان به موقع باعث التیام ناکامل رباطهای مچ شده و بیمار دچار پیچ خوردن مکرر مچ پا می شود.

پیچ خوردگی مکرر مچ پا

در مواردی که پیج خوردن مچ پا شدید بوده و درمان نشده باشد، رباط طرفی- خارجی مچ پا (Lateral Collateral Ligament) به طور کامل التیام نیافته و استحکام کافی برای نگهداری مچ را ندارد، در این صورت کوچکترین ضربه ای باعث پیچ خوردگی مچ پا می شود. در معاینه فیزیکی حساسیت و مختصر تورم در زیر قوزک خارجی وجود دارد. Stress film جابجایی استخوان تالوس نسبت به درشت نی را نشان می دهد.

درمان پیچ خوردگی مچ پا تقویت، عضلات طرف خارج مچ پا (Evertor) با فیزیوتراپی و استفاده از کفش چکمه ای که 5 میلیمتر قسمت خارجی پاشنه بالا آورده شده (Lateral heel Wdge) معمولاً ناراحتی را بهبود می بخشد. در صورت عدم موفقیت رباط طرفی- خارجی مچ پا با عمل جراحی ترمیم یا بازسازی می گردد.

منبع: کتاب درسنامه ارتوپدی و شکستگی ها

دکتر ریحانی یساولی، جراح و متخصص ارتوپدی
متخصص ستون فقرات در تهران

Tagged with:  
Share →